Pramoedya Ananta Toer, Dziewczyna z wybrzeża

Dziewczyna ma 14 lat i żyje w rybackiej wiosce. Tak jak jej krewni i sąsiedzi żyje skromnie, często niedojada, ciężko pracuje, marznie. Ale jest szczęśliwa.

Kocha morze, swój dom i swoje życie. I oto nagle zostaje z niego brutalnie wyrwana. Bez jakichkolwiek wyjaśnień, nie mówiąc już o pytaniu jej o zdanie, dziewczyna zostaje odesłana do miasta, gdzie czeka ją społeczny awans. Z Kopciuszka stanie się żoną tajemniczego arystokraty.
Płacze, ale jednocześnie wie, że musi wypełnić wolę rodziców.
Jakie okazuje się dla dziewczyny to życie w dostatku? Smutne, szare, samotne, pełne lęków. I choć zaślubiony zaocznie pan Bendoro okazuje się początkowo mężem wyrozumiałym i troskliwym, to jednak cały czas wyczuwa się jakieś narastające napięcie.
Bo przecież czy możliwy jest udany związek, choćby pięknej i młodej, ale jednak wieśniaczki z możnym arystokratą? Tym bardziej, że na miejsce dziewczyny czyhają już kolejne kandydatki na żony.
Autor tej poruszającej opowieści uważany jest za największego żyjącego pisarza indonezyjskiego. Dla niektórych to także pewny kandydat do literackiego Nobla. Powieść oparł na autentycznych losach swojej babki, której przytrafił się taki nie do końca spełniony awans społeczny. Losy dziewczyny oddanej na kilka lat panu Bendoro to nie tylko obraz nierówności społecznej i statusu kobiet w Indonezji na początku XX wieku, ale studium dojrzewania i wewnętrznej przemiany głównej bohaterki.
Rola młodej żony Bendoro okaże się nietrwała. Przy nierównym statusie społecznym zwycięstwo musi być po stronie wyżej urodzonego. Dziewczyna straci męża , pozycję, a nawet odbiorą jej dziecko. Wybierze najtrudniejszą z możliwych dróg, skazując się na wygnanie. Ale mimo to wyjdzie z tego zwycięska.
Piękna, poruszająca historia i wspaniała proza.


Pramoedya Ananta Toer, Dziewczyna z wybrzeża. Wydawnictwo Amber, Warszawa 2004. Miękka oprawa, 192 s.